Miền Tây gấp rút… đối phó với hạn hán, thiếu nước, xâm nhập mặn
Thứ Bảy, 22/02/2020 11:50

Tình trạng hạn hán, thiếu nước, xâm nhập mặn đang diễn biến phức tạp, đe doạ nghiêm trọng đến đời sống, kinh tế của bà con nhân dân. Trong giai đoạn này, các tỉnh thuộc ĐBSCL đang ra sức triển khai nhiều phương án để đối phó với những hiện tượng khắc nghiệt của thiên nhiên.

Nỗi lo về hạn hán, thiếu nước, xâm nhập mặn

Theo thông tin từ Ban Chỉ đạo Trung ương về phòng, chống thiên tai, tính đến ngày 10/02, hạn hán và xâm nhập mặn đã làm thiệt hại hơn 29.000 ha vụ Mùa 2019 và Đông Xuân 2019-2020; khoảng 332.000 ha lúa Đông Xuân; 136.000 ha cây ăn quả khả năng sẽ bị ảnh hưởng trong thời gian tiếp theo của mùa khô 2020. 

Tại các tỉnh thuộc ĐBSCL có khoảng 82.000 hộ dân bị thiếu nước sinh hoạt, trong đó Bến Tre: 12.700 hộ, Sóc Trăng: 24.400, Kiên Giang: 20.400 hộ, Cà Mau: 4.500 hộ, Tiền Giang: 2.200 hộ. Trong thời gian tiếp theo của mùa khô 2020, có khoảng 158.900 hộ sẽ thiếu nước sinh hoạt.

Hiện nay, mực nước chứa ở mức thấp, dung tích trữ tại các hồ thủy lợi chỉ đạt 80-90% so với thiết kế, đặc biệt tại một số tỉnh ở mức rất thấp. Mực nước các hồ thủy điện cũng ở mức thấp, nhiều hồ chỉ đạt từ 20-40% dung tích thiết kế, trong đó có các hồ chứa thủy điện lớn thường xuyên cung cấp nguồn nước phục vụ sản xuất vụ Đông Xuân cho khu vực Trung du và ĐBBB thiếu hụt từ 40-50%.

xam-nhap-man-1-w500-h375.jpg

Tình trạng hạn hán, thiếu nước, xâm nhập mặn đe dọa cuộc sống người dân - Ảnh: TTXVN

Khu vực ĐBSCL, dòng chảy thượng nguồn suy giảm, xâm nhập mặn đã xuất hiện từ tháng 12/2019, sớm và sâu hơn so với trung bình nhiều năm, một số nơi tương đương hoặc sâu hơn năm 2015.

Theo dự báo, từ tháng 01-06/2020, dòng chảy trên các sông, suối tại Bắc Bộ phổ biến thiếu hụt từ 20-50%, Trung Bộ và Tây Nguyên thiếu hụt từ 40-70% so với trung bình nhiều năm, dòng chảy thượng nguồn sông Mê Công về đầu nguồn sông Cửu Long trong các tháng đầu mùa khô thấp hơn trung bình nhiều năm từ 20-45%.

Thời gian tới, tình trạng hạn hán, thiếu nước, xâm nhập mặn sẽ diễn biến phức tạp ở nhiều vùng trên cả nước, đặc biệt tại các khu vực Trung du, ĐBBB và ĐBSCL, trong một số thời điểm xâm nhập mặn ở ĐBSCL có thể ở mức tương đương hoặc cao hơn cùng kỳ năm 2016. Về lâu dài, do tác động của biến đổi khí hậu và nhu cầu sử dụng nước ngày càng tăng, nhất là trên hệ thống sông Mê Công, nguy cơ hạn hán, thiếu nước, xâm nhập mặn có thể xảy ra thường xuyên và khốc liệt hơn.

Tình trạng hạn hán, thiếu nước, xâm nhập mặn gây ảnh hưởng không nhỏ đến cuộc sống của người dân, làm thiệt hại nặng nề về kinh tế, đời sống xã hội. Thực hiện Chỉ thị số 04/CT-TTg về việc triển khai các giải pháp cấp bách về phòng, chống hạn hán, thiếu nước, xâm nhập mặn của Thủ tướng Chính phủ. Các tỉnh thuộc khu vực ĐBSCL như: Bến Tre, Long An, Cà Mau, Kiên Giang… đang gấp rút đề ra các phương án để ứng phó với các hiện tượng trên.

Miền Tây cấp bách chống hạn hán, thiếu nước, xâm nhập mặn

Tại tỉnh Kiên Giang, ngày 07/02, UBND tỉnh đã ban hành Quyết định 295/QĐ-UBND về việc công bố tình trạng hạn hán, thiếu nước, xâm nhập mặn trên diện rộng thuộc địa bàn tỉnh ở cấp độ 1 về rủi ro thiên tai do hạn hán, xâm nhập mặn. Để ứng phó với tình hình hạn hán, xâm nhập mặn, Chủ tịch UBND các huyện, thành phố, UBND các xã, phường, thị trấn tăng cường tuyên truyền đến toàn thể nhân dân về tình trạng mặn xâm nhập, kêu gọi nhân dân sử dụng nước tiết kiệm, chủ động ứng phó theo phương châm 4 tại chỗ, chuẩn bị sẵn sàng các phương án hỗ trợ khi cần thiết.

Sở Nông nghiệp và Phát triển nông thôn theo dõi chặt chẽ tình hình mặn xâm nhập, chỉ đạo vận hành hệ thống để kiểm soát mặn, giữ ngọt, đề xuất các giải pháp công trình cấp bách đảm bảo nguồn nước cho sản xuất và dân sinh…

xam-nhap-man-1-w500-h375.jpg

Bản đồ dự báo phân bố độ mặn ĐBSCL

Hiện mực nước đầu nguồn và các trạm nội đồng trong tỉnh giảm rất nhanh, mặn xâm nhập, nguy cơ thiếu nước ngọt phục vụ sản xuất, sinh hoạt rất lớn. Để chủ động đối phó, UBND tỉnh đã đề nghị Cục Đường thủy nội địa Việt Nam, Chi cục Đường thủy nội địa phía Nam cho phép tỉnh được cắt luồng giao thông đường thủy trong thời gian đắp đập tạm bằng cừ Larsen để ngăn mặn tại vị trí đoạn từ Kênh Cụt đến rạch Tà Niên trong thời gian từ 14/02 đến hết mùa khô 2019-2020. 

Tại địa phận tỉnh Cà Mau, mặn đã xâm nhập trên toàn địa bàn tỉnh, gây thiệt hại lúa - tôm khoảng 16.000 ha, lúa Đông Xuân ước tính thiệt hại hàng ngàn ha, làm sụp lún hơn 800 điểm đường giao thông nông thôn với số tiền khoảng 17 tỷ đồng.

Giải pháp mà tỉnh đưa ra, đối với những trạm nước sinh hoạt nông thôn sẽ mở rộng hệ thống nước nối mạng. Cạnh đó, tiến hành khoan các mạch nước ngầm để cung cấp nước sinh hoạt cho người dân. Trong thời gian tới, dự báo xâm nhập mặn sẽ diễn biến phức tạp, gây nhiều hậu quả nghiêm trọng.                        

Hạn hán, xâm nhập mặn không chỉ ảnh hưởng đến đời sống người dân mà còn tàn phá nặng nề nhiều loại cây trồng, anh Nguyễn Chí Thiện - Giám đốc Hợp tác xã nông nghiệp Mỹ Thạnh An, Thành phố Bến Tre cho biết, nước mặn hiện nay đã xâm nhập trên toàn tỉnh, cả nước sông, nước máy đã bị nhiễm mặn, ước tính khoảng 700 ha bưởi trên địa bàn tỉnh Bến Tre bị ảnh hưởng.

“Một tháng trở lại đây, không có nước để tưới cho cây bưởi, dẫn đến năng suất, chất lượng đều giảm, thị trường tiêu thụ thấp, bưởi loại 1 có giá đầu vào chỉ từ 28.000 - 30.000 đồng/kg. Sản lượng từ đây đến tháng 5 ước tính giảm 70% so với cùng kỳ năm trước”, anh Thiện cho hay.

Đối phó với tình trạng trên, từ những ngày đầu, Sở Nông nghiệp, Trung tâm Khuyến nông đã khuyến nghị người dân dự trữ nước để sử dụng trong mùa nước mặn; các giải pháp ngăn hồ chứa, sử dụng túi mủ để chứa nước ngọt cũng được triển khai, tuy nhiên do mặn diễn biến phức tạp nên không đảm bảo đủ lượng nước tưới cho cây. Trong giai đoạn này, khó có thể tìm ra giải pháp toàn diện.

Trên địa phận tỉnh Long An, tình hình xâm nhập mặn không chỉ ảnh hưởng đến diện tích lúa mà nhiều loại cây ăn trái như: chanh, bưởi, thanh long, na cũng rơi vào tình trạng khan hiếm nước nghiêm trọng.

Anh Phạm Chí Tâm - Chủ tịch Hội nông dân tỉnh Long An cho biết, nhằm đối phó với hạn hán, xâm nhập mặn, công tác hạ tầng được tỉnh rất chú trọng, cụ thể, tỉnh đã xin Trung ương kinh phí để gia cố, xử lý các tuyến đê, cống, đảm bảo mặn không lấn sâu vào trong. Thêm vào đó, tăng cường các biện pháp để tìm nước ngọt, phục vụ nhu cầu của người dân.

Hiện tại, một số khu vực như: Tân Hưng, Mộc Hóa, Kiến Tường, Vĩnh Hưng chưa xuất hiện xâm nhập mặn, còn lại đa số các khu vực trên địa bàn tỉnh đã bị ảnh hưởng bởi xâm nhập mặn.

Kim Sáng
Tag: Miền Tây , hạn hán , thiếu nước , xâm nhập mặn